Anasayfa>>Makale>> İniş Öncesi Kontroller ve İniş

İNİŞ ÖNCESİ KONTROLLER VE İNİŞ

Yelkenkanatı sevk ve idare etmek için kullanılan komutlar ve verilen kumandalar iyi bir uçuşsun sonunda, iyi bir inişte de kullanılmalıdır. Pilot önce nereye iniş yapacağına karar vermelidir. Bunun için uçuş sırasında sürekli iniş yerleri aranmalı ve iniş yeri seçeneğinin fazla olması sağlanmalıdır. İniş alanı tercihen engellerin bulunmadığı, türbülansa sebep olabilecek ağaç, bina ve tepelerden uzakta düz bir alan olmalıdır. Alan ne kadar büyükse emniyetde o kadar fazla olur.
Gözönünde bulundurulması gereken diğer faktör; hayvan ve insan topluluklarından uzak olmalıdır. Uzak durulması gereken diğer önemli yerler ; yerleşim yerleri, elektrik ve telefon hatlarıdır. Tüm bu faktörler göz önüne alınarak yer rüzgarının yön ve şiddetine göre iniş paterni planlanır. Pilot, iniş yapılacak noktayı sağda ya da solda görecek şekilde rüzgar içine doğru 100 mt. irtifa kalana kadar alçalma yapar. Hedefi seçtikten sonra yan rüzgar alarak (esas bacak) hedefe yaklaşır, bu esnada harnesin fermuarı açıp inişe hazır hale gelene kadar alçalmaya devam eder. (İnişe karar verildiği an fermuarın açılması başlangıç seviyesindeki pilotlar için daha emniyetlidir)
İrtifa bu esnanada 50 m. olmalıdır. Yan rüzgar alarak hedef hizasına kadar gelinir, iniş noktası istikameti rüzgar istikametiyle paralel olunca tekrar dönüşle son yaklaşmaya girilir,son yaklaşmaya en fazla 10 mt. irtifada girecek şekilde dönülmelidir. Son yaklaşma esnasında hedefe yaklaşırken alt trapezden yan trapeze geçilmeli ve iniş anına kadar kesilikle trapez bırakılmamalıdır. Bütün bunlar harfiyen yapılacak olursa rüzgara karşı yapılacak inişler oldukça yumuşak olacaktır. Son yaklaşmaya girdikten sonra ;

  • Keskin dönüşler yapılmamalıdır.
  • Sert ve ani kumanda verilmemelidir.
  • İniş anı hariç kanat stol durumuna düşürülmemelidir.
  • 360 derecelik dönüşler kesinlikle yapılmamalıdır.

Yelkenkanatın yere temasından önce (1-2 mt. kala ) sürat düşürülerek kanat palyede tutulur. Sürat düştükten sonra rüzgarın şiddetine bağlı olarak güçlü veya hafif stol yapılarak iniş yapılır. Ancak her uçuş rüzgar şiddetine göre birbirinden farklılık gösterir.Bu yüzden tam olarak ne zaman ve ne şiddette stol yapılacağını bilmek için bol bol uygulama yapmak gerekir.
İnişte yapılacakları şöyle sıralayabiliriz.

HIZI AZALTMA

Yere yakın olduğunuz için trapezleri sıkıca tutmalı ve karşıya bakmalısınız, eğer aşağıya bakarsanız yüksekliğinizi ve hızınızı tam olarak algılayamazsınız. Yere hızlı yaklaşmalı, palyeye geçildiğinde hız yavaş yavaş düşürülmelidir. Alçaldığınız için yere 1-2 mt. kala yumuşak kumandalar yapılmalıdır. Kanat hücum açısı artarsa trapezi biraz çekin eğer dalışa geçerse de biraz itin. Tabi bu sürat azaltması için uçtuğunuz kanadın tipine göre daha kısa veya uzun olabilir.

PALYE ZAMANLAMASI


İnişte palye zamanlamasında dikkat edilecek husular şunlardır;
  • Kanadı erken açarsanız kanat tırmanışa geçer. Bu durum sonrası da stol olur.
  • Kanadı açmakta geç kalırsanız kanat hızını kesemez ve ayağınız yere dokununca koşmak zorunda kalırsınız.

Bu zamanlama yine kanadın cinsine göre değişir. Trapez ellerinize baskı yapmıyor veya ileriye çok gitmiyorsa düşük hızdasınız demektir. Bu çok önemli bir referans noktasıdır ve kanadın açılma zamanının geldiğini gösterir. Eğer kanadı çok sert açarsanız ve ekstra bir hava hızınız varsa yelkenkanat aniden yükselebilir, eğer trapezi çok yumuşak iterseniz, yelkenkanat yavaşça yükselir, sonra yavaşca döner, eğer yelkenkanat çok fazla yükselirse açmayı erteleyip yükselişin durmasını bekler ve sert bir şekilde kanadı iterek açışı tamamlarsanız. Kanat açıldığı zaman biraz tırmanır, trapezi kanat çöktükçe iteriz ve açışı son bir sert itişle bitiririz. Kuvvetli rüzgarlarda açışımızı biraz daha yumuşak yapmamız gerekir.


* Kaynak : Yelkenkanat eğitim el kitabı, THK Basımevi Ankara 2005


ana sayfa | donanım | haberler | makaleler | uçuş güvenliği | uçuş merkezleri |deltakanat eğitimi | hakkımda | yasal bilgi